Technologie-gefaciliteerde dwangcontrole

Inleiding

Jennifer weet dat ze niet erg technisch is. Haar partner, Ashley, vertelt haar dit vaak. Ashley heeft Jennifer zelfs de toegang tot hun online bankrekeningen verboden. Hij zegt dat ze haar online niet kunnen vertrouwen, omdat ze hun geld zou kunnen "verliezen" door het per ongeluk over te maken. Ashley wil Jennifer het wachtwoord voor hun online rekeningen niet geven en vertelt haar dat als ze geld nodig heeft, ze naar hem toe moet komen om het bedrag te vragen en dat hij haar dan het geld zal geven.

Deze situatie is een voorbeeld van dwangmatige controle - een alomtegenwoordig patroon van intimiderend, manipulerend en bedreigend (dwingend) misbruik. Dwang heeft steeds meer aandacht gekregen in de media, gezien de fundamentele rol die dwang en controlerend gedrag spelen bij intiem partner- en gezinsgeweld.

In dit artikel richten we ons op door technologie gefaciliteerde dwang - het gebruik van technologie om te dwingen en te misbruiken. Het kan betrekking hebben op een reeks gedragingen tegenover een andere persoon, waaronder, maar niet beperkt tot:

• de persoon lastigvallen door meerdere sms-berichten te sturen

• hun sociale media-accounts controleren

• inloggen op hun accounts zonder hun toestemming

• location-tracking apps op hun telefoon installeren

• beledigende berichten op hun sociale media plaatsen.

Hoe gemakkelijk is het om door technologie gefaciliteerde dwangcontrole te identificeren?

Laten we teruggaan naar het scenario van Jennifer en Ashley. Ashley verbiedt Jennifer toegang tot hun online accounts, onthoudt haar het wachtwoord en controleert haar toegang tot geld. Deze gedragingen zijn duidelijk nogal controlerend.

Het element van dwang is echter niet altijd even duidelijk - het kan zelfs heel subtiel zijn, waardoor het moeilijk te herkennen is.

In dit scenario is de dreiging dat als Jennifer toegang krijgt tot de online bankrekening, ze op de een of andere manier al hun geld zou kunnen verliezen omdat ze niet weet wat ze doet. Dit boezemt Jennifer een gevoel van angst in, waardoor ze eerder geneigd is om aan Ashley's verzoek te voldoen. Ashley bedreigt Jennifer misschien niet openlijk, maar bedreigingen en manipulatie worden nog steeds gebruikt om controle over haar te creëren.

Het identificeren van door technologie gefaciliteerde dwang is niet altijd eenvoudig. Dit komt omdat het - net als dwang in het algemeen - een alomtegenwoordig patroon van misbruik is. Het gedrag is repetitief en bouwt zich in de loop van de tijd op.

Staan er geen waarschuwingssignalen langs de weg?

Stel, je ontmoet iemand voor een eerste afspraakje. Op deze date eist hij of zij je wachtwoorden voor al je sociale media-accounts, zodat hij of zij er zeker van kan zijn dat als hij of zij met je blijft daten, je hem of haar trouw blijft. De meeste mensen zouden deze eis als een serieuze 'rode vlag' beschouwen en sneller weg zijn dan je 'cheque, alstublieft' kunt zeggen.

Zo werkt dwangmatige controle niet. Dwangmatige controle is opzettelijk verraderlijk en groeit geleidelijk. Tegen de tijd dat iemand zich realiseert dat hij misbruik en controle ervaart in een relatie, kan hij zich oprecht afvragen hoe dit heeft kunnen gebeuren.

Een ander waarschuwingssignaal kan controlerend, dwingend gedrag zijn dat in eerste instantie eenmalig is. Laten we bijvoorbeeld zeggen dat iemand midden in een ruzie waarin hij denkt dat zijn partner ontrouw is, eist dat zijn partner hem de wachtwoordcode van zijn iPhone geeft zodat hij de berichten van zijn partner kan bekijken. Ze dreigen de relatie te beëindigen als hun partner hen de code niet geeft.

Is dit gedrag een waarschuwing voor dwangmatige controle? Het gedrag lijkt controlerend en er is zeker een element van dwang (d.w.z. de dreiging om de relatie te beëindigen). Maar in het algemeen wordt dwangmatige controle en dwangmatige controle door technologie beschouwd als repeterend - er is een patroon van dwangmatig, controlerend gedrag.

Hoewel een eenmalig gedrag misschien niet voldoet aan de definitie van door technologie gefaciliteerde dwang, is het belangrijk om op te merken dat dit gedrag een waarschuwingssignaal kan zijn - deze eerste keer kan een patroon van dwangmatig controlerend gedrag in gang zetten. De partner eist nu bijvoorbeeld wekelijks toegang tot de iPhone en sociale media-accounts van zijn partner om ervoor te zorgen dat hij trouw blijft. Als de partner weigert om alle wachtwoorden en codes te geven, beëindigen ze de relatie.

Identificeren van door technologie gefaciliteerde dwangcontrole

Tot nu toe hebben deze voorbeelden betrekking op intieme relaties, maar gedwongen controle kan ook in andere relaties voorkomen. Voor oudere volwassenen kan ouderenmishandeling de vorm aannemen van door technologie gefaciliteerde dwangcontrole - de verzorger kan bijvoorbeeld de online toegang van een oudere tot zijn eigen financiën controleren en beperken.

De eerste stap in het aanpakken van door technologie gefaciliteerde dwang is het identificeren ervan, wat moeilijk kan zijn. Een manier om dat te weten te komen is verder te kijken dan het gedrag van de dader en rekening te houden met de ervaring van het slachtoffer. Als een slachtoffer de dwang accepteert omdat hij of zij bang, geïntimideerd of overstuur is, kan dit er in het algemeen op wijzen dat er sprake is van misbruik.

Een van de beste manieren waarop we door technologie gefaciliteerde dwangmatige controle kunnen aanpakken, is door te begrijpen dat het een gedragspatroon is. Wat begint als onschuldig gedrag groeit en verergert na verloop van tijd tot een aanhoudende, terugkerende praktijk.

Wat kun je doen tegen door technologie gefaciliteerde dwangcontrole?

Hoe eerder we onszelf kunnen identificeren en beschermen tegen dwang en controle in relaties, hoe groter de kans dat we het gedrag in de kiem kunnen smoren. Als het gedrag van een ander je een onveilig, ongemakkelijk of zelfs angstig gevoel geeft, is de kans groot dat er iets mis is.

Als je denkt dat jij, of iemand die je kent, te maken heeft met door technologie gefaciliteerde dwang, wat kun je dan doen?

• Denk er eerst aan om veilig hulp te zoeken. Bellen naar 1800 RESPECT(1800 737 732) kan hierbij helpen - vergeet niet dat je dit telefoontje misschien vanaf een veilige telefoon moet plegen (zoals de telefoon van een vriend).

• De website van de eSafety Commissioner heeft hulpmiddelen voor het maken van een online veiligheidsplan. 1800 RESPECT kan helpen bij het maken van dit plan.

• Er is een reeks andere ondersteunende diensten beschikbaar, zoals 13 YARN(13 92 76), een cultureel veilige crisislijn voor Aboriginals en Torres Strait Islanders, en de advieslijn familierelaties(1800 050 321).

Het doel van door technologie gefaciliteerde dwangcontrole is om het slachtoffer-overlevende zich geïsoleerd te laten voelen en hulpeloos om aan het misbruik te ontsnappen. Als dit jou of iemand die je kent overkomt, dan is er hulp voor je.

Ben ik veilig en word ik gerespecteerd? quiz

Deze quiz helpt je inzicht te krijgen in je persoonlijke situatie door je te vragen hoe je op zeven stellingen reageert. Doe de quiz

Als je meer van dit soort artikelen wilt lezen, meld je dan aan voor onze nieuwsbrief door door hier te klikken.

---

Over de auteur

Evita mars

Universitair hoofddocent Evita March (zij/haar) is een vooraanstaande internationale expert op het gebied van online b...

Profiel bekijken